Σάββατο 26 Μαΐου 2018


Μία ακουαρέλα

ένα πολεμικό περιστατικό

και ο πορθμός της Λευκάδας




  Προς το τέλος της δεκάτης έβδομης εκατονταετηρίδας η Οθωμανική αυτοκρατορία είχε καταστεί τόσο ισχυρή ώστε να απειλείτε ολόκληρη η Ευρώπη. Ο αυτοκράτορας της Αυστρίας, ο βασιλιάς της Πολωνίας, ο δούκας της Τοσκάνης, ο τσάρος της Μοσχοβίας, ο πάπας Ιννοκέντιος ΙΑ και η Ενετική Πολιτεία, συνομολογούν κατά της Τουρκίας. Προς το τέλος της δεκάτης έβδομης εκατονταετηρίδας η Οθωμανική αυτοκρατορία είχε καταστεί τόσο ισχυρή ώστε να απειλείτε ολόκληρη η Ευρώπη. Ο αυτοκράτορας της Αυστρίας, ο βασιλιάς της Πολωνίας, ο δούκας της Τοσκάνης, ο τσάρος της Μοσχοβίας, ο πάπας Ιννοκέντιος ΙΑ και η Ενετική Πολιτεία, συνομολογούν κατά της Τουρκίας. Το πόλεμο κατά της Τουρκίας αναλαμβάνει να κηρύξει η Γαληνότατη Πολιτεία. Το γενικό πρόσταγμα έχει ο Φραγκίσκος Μοροζίνι που θεωρεί αναγκαίο ο πόλεμος να αρχίσει με την κατάκτηση της Λευκάδας. Επιδοκιμάζεται πλήρως η απόφασή του, αποπλέει από την Κέρκυρα, αγκυροβολεί στο λιμάνι Δέματα της Ακαρνανίας και ενεργεί για τη εκπόρθηση του φρουρίου της Αγίας Μαύρας .Την 6η Αυγούστου του 1684, μετά από γενική και αποφασιστική έφοδο το κάστρο πέφτει. Αυθημερόν το φρούριο παραδίδεται, υπό τον όρο η Τουρκική φρουρά να διεκπεραιωθεί με Ενετικά πλοία για την Πρέβεζα, φοβούμενοι την από ξηρά οδό!Ο κύκλος των Ενετοτουρκικών συγκρούσεων που ή αρχή του έγινε το 1683 με συντριβή των Οθωμανών μπροστά στα τείχη της Βιέννης πήρε τέλος με την συνθήκη του Πασσαροβίτς τον Ιούλη του 1718.

  Οι περιστασιακές συγκρούσεις μεταξύ Ενετών και Οθωμανών που ακολούθησαν την κατάληψη του φρουρίου της αγίας Μάυρας, κυρίως κατά μήκος του πορθμού της Λευκάδας, από όπου διέρχονταν τα σύνορά τους. Ο χώρος και τα κάποια πολεμικά περιστατικά, όπως αυτά αποτυπώνονται σε μια ακουαρέλα, ενός άγνωστου καλλιτέχνη, που απόκειται στο ιστορικό αρχείο του Τορίνο, ερμηνεύονται και υπομνηματίζονται από την αρχιτέκτονα Μαρία Λαμπρινού σε ένα κείμενο που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό "ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑ”


ΕΙΚΟΝΟΓΡΑΦΙΚΉ ΑΠΕΙΚΌΝΙΣΗ ΠΤΥΧΏΝ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΊΑΣ 
ΤΟΥ ΠΟΡΘΜΟΎ ΤΗΣ ΛΕΥΚΑΔΑΣ

Το σχέδιο σε ακουαρέλα



Αριθμός Περιγραφή
1 Είσοδος του Αμβρακικού κόλπου προς την Πρέβεζα
5 Γαλέρες αγκυροβολημένος στην ακτή της Ακαρνανίας
6 Νησίδα του Αγίου Νικολάου
7 Ακρωτήριο Πλάκα
8 Το στενό θαλάσσιο πέρασμα. Canali Stretti.
9 Τρεις γέφυρες με ξύλινους πασσάλους
10 Οι δύο νησίδες από όπου διέρχεται ο μοναδικός δρόμος επικοινωνίας με την Στερεά Ελλάδα
11 Ο τόπος πού έθαβαν τούς νεκρούς τους οι Τούρκοι
25 Το κάστρο της Αγίας Μάυρας
12 Κανάλι για μικρές βάρκες(σκούρο μπλε)
13 Τετράγωνος πύργος.(Σταν χάρτη του Coronelli:murrazzo dome si trua una catena-ανάχωμα όπου υπάρχει μια αλυσίδα)
14 Λιμάνι Δρέπανο. Φαίνονται 10 γαλέρες με φουσκωμένα τα πανιά.
16 Ακρωτήριο Αλέξανδρου.
17 Ερειπωμένος στρογγυλός πύργος.(στον χάρτη του Coronelli:toretta)
18 Ορεινός όγκος και πυκνό δάσος
2 Τμήμα του Ενετικού στρατού που έχει καταλύσει με αντίσκηνα στην πεδιάδα.
3 Οθωμανοί πυροβολητές και ιππείς
4 Ύψωμα Παλιοχαλιά ή Αγίου Γεωργίου
19 Κήποι
20 Ποταμός Βάρδας
22 Ο οικισμός(Anuzelli villa)
23 Το υδραγωγείο που διασχίζει την Λιμνοθάλασσα
24 Το προάστιο (Borgo)
26 Επιμήκης νησίδα μήκους 45 passi
28 Επιμήκης γλώσσα άμμου που προεκτείνεται από το νησί
30 Σημειώνεται εύφορο έδαφος με καλλιέργειες
31 Καταυλισμός με αντίσκηνα εκστρατείας
27 Τμήμα του Ισθμού
21 Ο οικισμός Anuzeli villa



Ο χώρος όπως τον υπομνηματίζει  η Μαρία Λαμπρινού σε ένα διαδραστικό χάρτη (εδώ).

On click  επάνω στο κάθε σημείο ανοίγει ένα παράθυρο πληροφοριών




  

Πέμπτη 29 Μαρτίου 2018

Η Λευκάδα στην μέση Βυζαντινή περίοδο
Μία ιστορική τοπογραφία




   Η εξέλιξη ενός τμήματος του χώρου της επαρχίας της Παλαιάς Ηπείρου αφορά την παρουσίαση αυτή, εστιάζοντας στο νησί της Λευκάδας στην διάρκεια της μεσοβυζαντινής περιόδου. Η μεσοβυζαντινή περίοδος. εκτείνεται από μετά το (συμβατικό) τέλος της πρωτοβυζαντινής περιόδου. Είναι μια πολύ σημαντική περίοδος μετασχηματισμού, επιβίωσης αλλά και ανάπτυξης του βυζαντινού κράτους, Μέχρι την αποκατάσταση του βυζαντινού ελέγχου στην περιοχή τον 9° αιώνα, η Ήπειρος, ταλανίζεται από εκτεταμένες πολεμικές επιχειρήσεις εισβολές και μετακινήσεις πληθυσμών. Η επαρχία αυτή κατά τους 9°-12° αιώνες οργανώθηκε διοικητικά με τα γνωστά Θέματα Κεφαλληνία / Κεφαλληνία, Νικόπολη και ανήκε στην ευρύτερη διοικητική υποδιαίρεση της βυζαντινής αυτοκρατορίας που ονομαζόταν Δύσις.
Πρόκειται για έναν σχεδόν αποκλειστικά ορεινό χώρο που καθορίζεται από την έντονη παρουσία υδάτινων συστημάτων τα οποία προσφέρουν τη διέξοδο επικοινωνίας δείχνοντας τον δρόμο προς την θάλασσα (το Ιόνιο Πέλαγος και τον Βόρειο Κορινθιακό Κόλπο).

Κείμενα- Παρουσίαση: Γιάννης Βλάχος

ΚΛΙΚ ΕΔΩ για να ανοίξετε την παρουσίαση σε καινούργιο παράθυρο

Κυριακή 15 Οκτωβρίου 2017

ΛΕΥΚΑΔΑ

 Δύο "παράλληλοι" χάρτες του τέλους του 19ου αιώνα και τών αρχών του 20ου

Ο γερμανός γεωγράφος Joseph Partsch συνθέτει το 1989, ενα γενικό χάρτη της Λευκάδας, με αναφορές σε πολτικά και γεωφυσικά χαρακτηριστικά και ο αρχαιόλογος Wilhelm Dorpfeld συγκέντρωνει το σύνολο των μνημειακών θέσεων που ο ίδιος ερέυνησε, σε έναν ιστορικό χάρτη το 1927, στο Β΄ Τόμο του εκτενούς συγγράμματός του Wilhelm Dörpfeld, Alt Ithaka.

 

Χάρτης της νήσου Λευκάδας (1889)
Ο γερμανός γεωγράφος 

Joseph Partsch 

(1856-1925)

Με σπουδές φιλολογίας και αρχαίας ιστορίας δίδαξε στα Πανεπιστήμια της Βρεσλαύιας και της Λειψίας. Πολυγραφότατος, από το 1882 εξέδωσε σειρά γεωγραφικών έργων που αφορούν τον ελλαδικό χώρο και κυρίως τα Ιόνια νησιά. Η μονογραφία του για τη Λευκάδα περιλαμβάνει αναλυτικά κεφάλαια για τη γεωμορφολογία της νήσου, τη λιμνοθάλασσα, τα όρη, τη φύση και το πολιτισμό καθώς και στατιστικούς πίνακες και πληθυσμιακές μετρήσεις του 1765 και 1879, στα χωριά και τις κωμοπόλεις. Στη λεπτομέρεια απεικονίζεται η περιοχή της αρχαίας Λευκάδας, που ιδρύθηκε τον 7ο π.Χ. στη ΒΑ ακτή του νησιού, στο σημείο που ήλεγχε το στενό και αβαθές θαλάσσιο πέρασμα μεταξύ νήσου και ακαρνανικών ακτών
(πηγή Αρωμα Λευκάδας)

 

 

 

Alt Ithaka


Όταν ο Γουλιέλμος Νταίρπφελντ (Wilhelm Dörpfeld) έφτασε στις αρχές του περασμένου αιώνα στη Λευκάδα ήταν ήδη ένας καταξιωμένος αρχαιολόγος. Με ανασκαφικό έργο στην αρχαία Ολυμπία, δίπλα στον Ερνστ Κούρτιους, στην Τροία και την Τύρινθα μαζί με τον Ερρίκο Σλήμαν, στην Πέργαμο μαζί με τον Αλεξάντερ Κόντσε, στην Ακρόπολη, και αλλού.
Ερχόμενος στη Λευκάδα ο Νταίρπφελντ έφερε μαζί του ειδικούς από διάφορα επιστημονικά πεδία, όπως π.χ. τοπογράφους του γερμανικού αυτοκρατορικού στρατού, που έκαναν «πλήρη και τελειότατον τοπογραφικόν χάρτην της Νήσου». Ο χάρτης αυτός, που συχνά τον έχουμε αποκαλέσει στη σελίδα αυτή με διάφορες ευκαιρίες ως «χάρτη του Νταίρπφελντ», συμπεριλαμβάνεται στο Β΄ Τόμο του εκτενούς συγγράμματός του Wilhelm Dörpfeld, Alt Ithaka.
Ο χάρτης περιλαμβάνει όλα τα ομηρικά τοπωνύμια, σύμφωνα με τη θεωρία του Γερμανού αρχαιολόγου και καταρτίστηκε από τους λοχαγούς του αυτοκρατορικού γερμανικού στρατού Walther Von Mareèes (1905) και Konrad Gräfinghoff (1910).
(πηγή Λευκαδίτικα Νέα)